Nieuwe belastingregels voor chronisch zieken
Met terugwerkende kracht tot 1 januari 2003 gaat een nieuwe fiscale regeling in voor de vaste aftrek “chronisch zieken”. Die komt erop neer dat bijna iedereen in een bepaald jaar voor de fiscus wel eens “chronisch ziek” kan zijn.
Voor de fiscus ziet de definitie van “chronisch ziek” er voortaan heel anders uit. Er ligt een nieuwe regeling die ieder jaar opnieuw bepaalt of iemand in aanmerking komt voor de vaste aftrek oftewel het “chronisch ziekenforfait” of niet.
Dat is een bedrag van 776 euro (prijspeil 2004) dat bij de kosten opgeteld mag worden zodat sneller de drempel overschreden wordt om voor aftrek van ziektekosten in aanmerking te komen. De drempel overigens blijft 11,2 procent van het verzamelinkomen (van de belastingplichtige en partner samen) met een minimum van 762 euro en een maximum van 5.936 euro.
Sinds de nieuwe belastingwetgeving in 2001 kreeg iemand een extra vaste aftrekpost als chronisch zieke, wanneer in de twee voorgaande jaren de drempel was overschreden. Het was net als het ouderenforfait en het arbeidsongeschiktheidsforfait een bijzondere regeling voor zogenaamde “verborgen kosten”.
Ook over het huidige belastingjaar 2003 zou die regeling nog van kracht zijn, maar net voor het Kerstreces heeft de Tweede Kamer besloten de nieuwe regeling al in 2003 in te laten gaan. Daarmee wordt tegemoet gekomen aan de wens van de meerderheid van de Kamer om de koopkracht van chronisch zieken en gehandicapten te verbeteren.
Forfait
De nieuwe regeling om voor de vaste aftrek “chronisch zieken” in aanmerking te komen maakt onderscheid in ziektekosten die voor iedereen kunnen gelden (de betaalde ziektekostenpremies plus werkgeversdeel, controle tandarts) en “specifieke ziektekosten” die vaker dan gemiddeld van toepassing zijn voor chronisch zieken en gehandicapten. De vaste aftrek van 776 euro wordt toegekend als iemand in een kalenderjaar kan aantonen voor meer dan 307 euro aan deze “specifieke ziektekosten” te hebben betaald.
Als “specifieke ziektekosten” zijn nu benoemd: hulpmiddelen, eigen bijdrage medicijnen, vervoerskosten (niet voor ziekenbezoek), dieetkosten, extra uitgaven voor gezinshulp, extra uitgaven voor kleding en beddegoed en de eigen bijdrage voor verblijf in een AWBZ-instelling.
Onder hulpmiddelen verstaat de fiscus, zo blijkt bij navraag bij de Belastingdienst, alles wat een mens in staat stelt de normale lichaamsfuncties te gebruiken, ofwel om te horen, te eten, te zien en voort te bewegen. Het gaat dus niet alleen om een rolstoel, braille, aangepaste schoenen en gehoorapparaat, maar ook om een kunstgebit, kronen en een bril.
In de vergadering voor het Kerstreces heeft de Kamer de regeling “specifieke” kosten nog uitgebreid met alle eigen bijdragen voor AWBZ-zorg buiten een AWBZ-instelling, zoals huishoudelijke verzorging, persoonlijke verzorging, verpleging, ondersteunende begeleiding, activerende begeleiding, persoonsgebonden budget en psychotherapie.
Aanschaf bril
Echt interessant is de nieuwe regeling voor mensen van wie het inkomen lager is dan 29.543 euro. Zij mogen het bedrag van de specifieke ziektekosten nog eens verhogen met 65 procent. (Zie rekenvoorbeeld.)
Volgens staatssecretaris Wijn pakt de regeling voordeliger uit voor de mensen die het echt aangaat. Maar dat neemt niet weg dat het begrip “chronisch ziek” een merkwaardige aanduiding blijft als je dat al bent met de aanschaf van een bril of een gebitsprothese. Waar het volgens de Belastingdienst vooral om gaat, is dat de meeste mensen de drempel niet eens halen met alleen de aanschaf van een bril. “Maar mensen die bijvoorbeeld aangepaste schoenen moeten dragen, een bijzonder dieet moeten volgen of veelvuldig bedlegerig zijn zullen door de optelsom van allerlei kosten wel boven de drempel uitkomen en met toevoeging van het extra “chronisch ziekenforfait” nog eerder.
Overigens meldt Wijn ook dat de regeling zal leiden tot extra werk bij de Belastingdienst, omdat de aangiften aan een extra controle moeten worden onderworpen.
Verbeterd is ook de regeling voor vaste aftrek wegens chronische ziekte van kinderen. Voorheen gold de vaste aftrek per gezin. Vanaf 2004 geldt die per chronisch ziek kind wanneer per kind meer dan 307 euro aan specifieke ziektekosten is betaald.
Voor ouderen verandert de regeling weinig aan de aftrekmogelijkheden omdat zij al het ouderen- forfait hebben. Datzelfde geldt voor arbeidsongeschikten. Een forfait wordt maar één maal toegekend, dus óf ouderenforfait, óf forfait chronisch zieken óf arbeidsongeschiktheidsforfait.
